Tarık Demirkan’ın “Her Güne Bir Masal” Adlı Eserinin Metin-Görsel Uyumu Açısından İncelenmesi

İbrahim Mutlu; Mustafa Kaya

doi:10.47479/ihead.1744952

EN TR

Analysis of Tarık Demirkan’s Work “A Fairy Tale for Every Day” in Terms of Text-Visual Coherence

Öz

The main purpose of this research is to analyse the text and visuals included in the book “A Fairy Tale for Every Day,” compiled by Tarık Demirkan and illustrated by Feridun Oral. This study employed a detailed analysis method, which is a type of qualitative research. Descriptive analysis, a type of qualitative analysis, was used to analyse the data obtained within the scope of the research. Data were collected using the “Illustrated Children's Book Evaluation Form” by Sever (2018). This form was completed by three expert Turkish language teachers, providing a multi-perspective evaluation process. The changes in visuals were found to reflect emotional and meaningful effects, contributing to character and setting descriptions. Furthermore, the visuals were positioned in harmony with the text, and the page layout generally provided a quality experience for the reader. As a result of evaluating all the details equally, it was calculated that the book “A Fairy Tale for Every Day” was 78.63% successful overall from a text-visual perspective. This rate largely reflects the illustrations being presented in a manner consistent with children's literature and their integration with the text.

Anahtar Kelimeler

Tarık Demirkan’ın “Her Güne Bir Masal” Adlı Eserinin Metin-Görsel Uyumu Açısından İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın temel amacı, Tarık Demirkan tarafından derlenen ve Feridun Oral tarafından resimlenen “Her Güne Bir Masal” adlı eserde yer alan metin ve görselleri incelemektir. Çalışmada nitel araştırma çeşitlerinden doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen verilerin analizinde nitel analiz çeşitlerinden betimsel analiz kullanılmıştır. Sever (2018) tarafından geliştirilen "Resimli Çocuk Kitabı Değerlendirme Formu" aracılığıyla veriler toplanmıştır. Söz konusu form, alanında uzman üç Türkçe öğretmeni tarafından doldurularak değerlendirme sürecinde çoklu bakış açısı sağlanmıştır. Görsellerin, metnin duygusal ve anlam boyutunu yansıttığı, karakter ve mekân betimlemelerine katkı sunduğu belirlenmiştir. Bununla beraber görsellerin, metinle uyumlu bir şekilde konumlandırıldığı ve sayfa düzeni açısından okuyucuyu destekleyici nitelikte olduğu gözlemlenmiştir. Verilen tüm maddelerin eşit ağırlıkta değerlendirilmesi sonucunda, Her Güne Bir Masal kitabının genel olarak görsel-metin uyumu açısından %78,63 oranında başarılı olduğu hesaplanmıştır. Bu oran, kitabın büyük ölçüde çocuk edebiyatı ölçütlerine uygun şekilde resimlendiğini ve metinle bütünleştiğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ala, E. (2021). Resimli çocuk kitaplarının resimleme özellikleri. D-Sanat, 1(2), 46-55.
Aygün, A. (2014). 2004-2013 yılları arasında yayımlanan resimli öykü kitaplarında metin-resim ilişkisinin incelenmesi. [Yayımlanmamış doktora tezi]. Marmara Üniversitesi.
Creswell, J. W. (2016). Nitel araştırma yöntemleri - Beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma deseni. Siyasal Kitabevi.
Bulundu, A. C., & Özkan, B. (2017). Çocuk yazını eserlerinde kitap kavramı: Mine Soysal’ın “Eyvah Kitap!” adlı eserinde kitap -bir derlem araştırması-. International Journal of Language Academy, 5(8), 199-217.
Bulundu, A. C., & Özkan, B. (2020). Çocuk yazını ürünü olarak Özlem Aytek’in “Zamanda Yolculuk Dizisi” üzerine bir derlem uygulaması. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8(111), 272-350.
Cullinan, B. E., & Galda, L. (1994). Literature and the child. Harcourtbrace&Company.
Dedeoğlu, H., İnce, N. B., & Ünlü, A. (2021). Türkiye’de yayımlanmış resimli çocuk kitapları üzerine kültürel bir analiz. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 9(2), 561–576. https://doi.org/10.16916/aded.852848
Demir, A. (2019). Çocuk edebiyatı ve yaratıcı düşünme. İdil Dergisi, 60, 1011–1024. https://doi.org/10.7816/idil-08-60-07

Dönmezler, E. (2019). Türkiye’de yayınlanmış 5-8 yaş resimli çocuk kitaplarının biçim, resim ve içerik açısından incelenmesi. [Yayımlanmamış doktora tezi]. Marmara Üniversitesi.
Dursunoğlu, H. (2015). Çocuk edebiyatı nedir?. Ö. Yılar & L. Turan. (Ed.), Eğitim fakülteleri için çocuk edebiyatı içinde (s. 31-37). Pegem Akademi.
Erol, F. Z., Elhakan, G. B., & Burulday, V. (2021). 3-6 yaş dönemindeki resimli çocuk kitaplarının iç ve dış yapı özelliklerinin incelenmesi. Akademik Matbuat, 5(1), 115-130.
Erol, S., & Erdem, İ. (2017). Türkçe öğretmeni adaylarının eleştirel okumaya yönelik algıları. International Journal of Language Academy, 5(2), 236-249.
Gönen, M., Uygun, M., Erdoğan, Ö., & Katrancı, M. (2012). Resimli çocuk kitaplarının fiziksel içerik ve resimleme özellikleri açısından incelenmesi. Millî Eğitim Dergisi. 42 (196), 258–272.
Gönen, M., & Veziroğlu, M. (2013). Çocuk edebiyatının genel hedefleri. M. Gönen, (Ed.),Çocuk edebiyatı içinde (s.1-11). Eğiten Kitap.
İşcan, A., & Cımbız, A. T. (2018). Ortaokul beşinci sınıf Türkçe ders kitabındaki resimlerin metinlerle uyum düzeyinin incelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 18(1), 250–272. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2018..-380009
İşcan, A., & Karadağ, K. (2021). İlkokul 4. sınıf Türkçe ders kitabındaki resimlerin metinlerle uyumunun incelenmesi. Academia Eğitim Araştırmaları Dergisi, 6(1), 196–215.
Karakoyun, A. (2019). Ortaokul Türkçe ders kitaplarındaki görsellerin öğretmen ve öğrenci görüşlerine göre metin-görsel uyumu açısından incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi.
Karatay, H. (2012). Kuramdan uygulamaya çocuk edebiyatı. T. Şimşek (Ed.), Çocuk edebiyatı metinlerinde bulunması gereken özellikler içinde (s.77-125). Grafiker Yayınları.
Kaya, M., & Erol, S. (2021). Ortaokul Türkçe ders kitaplarında yer alan öyküleyici metinlerdeki empati durumlarının değerlendirilmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18(1), 89-105.
Kaya-Torun, E. (2020). Ortaokul 6. sınıf Türkçe ders kitabındaki resimlerin metinlerle uyum düzeyinin incelenmesi. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi.
Kıbrıs, İ. (2002). Uygulamalı çocuk edebiyatı. Eylül Yayınevi.
Mitchell, D. (2003). Children’s literature: An invitation to the world. Allyn and Bacon.
Neuendorf, K. A. (2002). The content analysis, guidebook. Sage Publications.
Nikolajeva, M., & Scott, C. (2006). How picture books work. Routledge.
Nodelman, P. (1988). Words about pictures: the narrative art of children's picture books. University Of Georgia Press.
Özdemir, E. N. (2022). İlkokul Türkçe ders kitaplarında yer alan görsel ve dilsel metinlerin çocuğa görelik ilkeleri bağlamında incelenmesi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Amasya Üniversitesi.
Sever, S. (2003). Türkçe öğretimi ve tam öğrenme. Anı Yayıncılık.
Sever, S. (2007). Çocuk ve edebiyat. Kök Yayıncılık.
Sever, S. (2018). Sanatsal uyaranlarla dil öğretimi. Tudem.
Sipe, L. R. (1998). How picture books work: A semiotically framed theory of text-picture relationships. Children's Literature In Education, 29(2), 97–108.
Uyumaz, F., & Turan, L. (2022). Sedat Girgin’in resimlediği kitaplardan örneklerle çocuk edebiyatında resim-metin ilişkisinin incelenmesi. Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi, (8), 925-945. https://doi.org/10.51531/korkutataturkiyat.1119331
Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
Yıldız, F. İ., & Baş, B. (2015). İlkokul 2. sınıf Türkçe ders kitabının resim-metin ilişkisi açısından değerlendirilmesi. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(2), 251-268.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türkçe Eğitimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

İbrahim Mutlu
0009-0005-5686-905X
Türkiye

Mustafa Kaya ^*
0000-0003-4755-4994
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

25 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

17 Temmuz 2025

Kabul Tarihi

18 Mart 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 11 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.47479/ihead.1744952

IZ

https://izlik.org/JA77EB97KY

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Mutlu, İ., & Kaya, M. (2026). Tarık Demirkan’ın “Her Güne Bir Masal” Adlı Eserinin Metin-Görsel Uyumu Açısından İncelenmesi. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, 11(1), 16-31. https://doi.org/10.47479/ihead.1744952

AMA

1.Mutlu İ, Kaya M. Tarık Demirkan’ın “Her Güne Bir Masal” Adlı Eserinin Metin-Görsel Uyumu Açısından İncelenmesi. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi. 2026;11(1):16-31. doi:10.47479/ihead.1744952

Chicago

Mutlu, İbrahim, ve Mustafa Kaya. 2026. “Tarık Demirkan’ın ‘Her Güne Bir Masal’ Adlı Eserinin Metin-Görsel Uyumu Açısından İncelenmesi”. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi 11 (1): 16-31. https://doi.org/10.47479/ihead.1744952.

EndNote

Mutlu İ, Kaya M (01 Haziran 2026) Tarık Demirkan’ın “Her Güne Bir Masal” Adlı Eserinin Metin-Görsel Uyumu Açısından İncelenmesi. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi 11 1 16–31.

IEEE

[1]İ. Mutlu ve M. Kaya, “Tarık Demirkan’ın ‘Her Güne Bir Masal’ Adlı Eserinin Metin-Görsel Uyumu Açısından İncelenmesi”, Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, c. 11, sy 1, ss. 16–31, Haz. 2026, doi: 10.47479/ihead.1744952.

ISNAD

Mutlu, İbrahim - Kaya, Mustafa. “Tarık Demirkan’ın ‘Her Güne Bir Masal’ Adlı Eserinin Metin-Görsel Uyumu Açısından İncelenmesi”. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi 11/1 (01 Haziran 2026): 16-31. https://doi.org/10.47479/ihead.1744952.

JAMA

1.Mutlu İ, Kaya M. Tarık Demirkan’ın “Her Güne Bir Masal” Adlı Eserinin Metin-Görsel Uyumu Açısından İncelenmesi. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi. 2026;11:16–31.

MLA

Mutlu, İbrahim, ve Mustafa Kaya. “Tarık Demirkan’ın ‘Her Güne Bir Masal’ Adlı Eserinin Metin-Görsel Uyumu Açısından İncelenmesi”. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, c. 11, sy 1, Haziran 2026, ss. 16-31, doi:10.47479/ihead.1744952.

Vancouver

1.İbrahim Mutlu, Mustafa Kaya. Tarık Demirkan’ın “Her Güne Bir Masal” Adlı Eserinin Metin-Görsel Uyumu Açısından İncelenmesi. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi. 01 Haziran 2026;11(1):16-31. doi:10.47479/ihead.1744952