Türkçe Öğretim Merkezleri Öğretim Elemanlarının Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Karşılaştıkları Sorunlar

Hazal Çeşit; Mustafa Kaya

doi:10.47479/ihead.1524390

EN TR

Problems Encountered by Turkish Teaching Centers Instructors in Teaching Turkish as a Foreign Language

Abstract

The aim of this study is to determine the problems experienced by academics working in Turkish Language Teaching Centers (TÖMER). A Qualitative research method was used in this study and the research was conducted according to the case study. The working group of the research consisted of 14 educators working in TÖMERs. The “Structured Opinion Statement Form (YGBF)” developed by the researcher was used as the data collection tool in the research. Content analysis, one of the qualitative data analysis techniques, was used to analyze the data. As a result of the research, it was determined that the instructors working in TÖMERs had problems in financial difficulties and lack of infrastructure, planning and management, classroom and course arrangement, language and grammar, materials, measurement and evaluation; the absence of an undergraduate program for teaching Turkish as a foreign language (TFL) negatively reflected on education teaching practices and TÖMERs should be accredited according to international criteria; the certification programs organized to teach TFL negatively affected the functioning of this field and some of the instructors working in TÖMERs did not examine the program prepared by the Maarif Foundation, while the majority of instructors who examined thought that the program was prepared in accordance with the Common European Framework of Reference for Languages. This study also revealed that the instructors had problems with the four basic language skills, and confusion seen in the terms and classifications of Turkish grammar made it difficult for students to understand the subjects in teaching Turkish as a foreign language.

Keywords

Türkçe Öğretim Merkezleri Öğretim Elemanlarının Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Karşılaştıkları Sorunlar

Öz

Bu çalışmanın amacı, Türkçe Öğretim Merkezlerinde (TÖMER) görev yapan öğretim elemanlarının yaşadıkları sorunları tespit etmektir. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmış ve araştırma durum çalışmasına göre yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu TÖMER’lerde görev yapan 14 eğitici oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen “Yapılandırılmış Görüş BildirimFormu (YGBF)” kullanılmıştır. Verilerin analizi yapılırken nitel veri çözümleme tekniklerinden içerik analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda TÖMER’lerde görev yapan eğiticilerin maddi imkânsızlık ve altyapı eksikliği, planlama ve yönetim, sınıf ve ders düzenlemesi, dil ve dil bilgisi, materyal, ölçme ve değerlendirme gibi konularda sorun yaşadığı; Türkçenin yabancı dil olarak öğretilmesine yönelik bir lisans programının olmayışının eğitim-öğretim uygulamalarına olumsuz yansıdığı; TÖMER’lerin uluslararası ölçütlere göre akredite edilmesi gerektiği; Türkçenin yabancı dil olarak öğretimine yönelik düzenlenen sertifika programlarının bu alanın işleyişini olumsuz yönde etkilediği ve TÖMER’lerde görev yapan eğiticilerin bir kısmının Maarif Vakfı tarafından hazırlanan programı incelemedikleri, inceleyen eğiticilerin büyük bir kısmının ise programın Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metnine uygun hazırlandığını düşündüğü tespit edilmiştir. Ayrıca öğretim elemanlarının dört temel dil becerisi alanında sorun yaşadıkları, Türkçenin gramerinin terim ve tasniflerinde görülen karmaşanın Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde öğrencilerin konuları anlamasını zorlaştırdığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Açık, F. (2008). Türkiye’de yabancılara Türkçe öğretilirken karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri. I. Uluslararası Türkçe Eğitimi ve Öğretimi Sempozyumu, (27-28 Mart, 2008) Gazimağusa, Kıbrıs.
Alyılmaz, C. (2010). Türkçe öğretimin sorunları. Turkish Studies, 5 (3), 728-749. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.1629.
Arslan, M. (2012). Tarihi süreçte Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi-öğrenimi çalışmaları. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9(2), 167-188.
Arslantaş, T. ve Aktürkoğlu, B. (2023). Okul öncesi öğretmenlerinin Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde karşılaştıkları sorunlar ve çözüm önerileri. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 21(2), 603-625. https://doi.org/10.37217/tebd.1199214
Aykaç, N. (2015). Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminin genel tarihçesi ve bu alanda kullanılan yöntemler. Turkish Studies, 10 (3), 161-174. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.7842
Biçer, N. (2012). Hunlardan günümüze yabancılara Türkçe öğretimi. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 1 (4),107-133. https://doi.org/10.7884/teke.100
Boylu, E. ve Başar, U. (2016). Türkçe öğretim merkezlerinin güncel durumu ve standartlaştırılması üzerine. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 24, 309-324. https://doi.org/10.16992/ASOS.1042
Bölükbaş, F. (2011). Arap öğrencilerin Türkçe yazılı anlatım becerilerinin değerlendirilmesi. Turkish Studies, 6(3), 1357-1367. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.2415

Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2016). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi Yayınları.
Coşkun, H. ve Çiftçi, Ö. (2017). Instructors’ problems and solution suggestions in the process of teaching turkish language to foreign students. Journal of Education and Practice, 8 (21), 66- 73.
Creswell, J.W. (2018). Nitel araştırma yöntemleri. (M. Bütün ve S. B. Demir Çev.). Siyasal Yayın Dağıtım.
Çakmak, C. (2014). Yabancilara Türkçe öğretiminin tarihçesine genel bir bakiş denemesi. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4(2), 167-182.
Çalışır-Zenci, S. (2013). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde karşılaşılan sorunlar. Muhafazakâr Düşünce Dergisi, 10(38), 211-218.
Çelik, M. E. (2021). Düzenleyen görüşlerinden hareketle yabancılara Türkçe öğretimi sertifika programlarının incelenmesi. Karadeniz Araştırmaları, 18 (70), 469-485. https://doi.org/10.12787/KARAM1708
Çerçi, A. (2018). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde konuşma becerisini ölçme değerlendirmede karşılaşılan sorunlar üzerine yabancılara Türkçe öğretenlerin görüşleri. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31, 3-16. https://doi.org/10.19171/uefad.430138
Durmuş, M. (2013). Türkçenin yabancılara öğretimi: sorunlar, çözüm önerileri ve yabancılara Türkçe öğretiminin geleceğiyle ilgili görüşler. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11, 207-228. https://doi.org/10.14520/adyusbd.488
Ekici, E. (2018). Türkçe öğretim merkezlerinde görev yapan öğretim elemanlarının olumlu sınıf iklimi sağlama yeterliklerinin incelenmesi. (Tez No: 492203). [Yüksek Lisans, Ahi Evran Üniversitesi]. Ulusal Tez Merkezi.
Er, O., Biçer, N. ve Bozkırlı K.Ç. (2012). Yabancılara Türkçe öğretiminde karşılaşılan sorunların ilgili alan yazını ışığında değerlendirilmesi. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi (TEKE), 1 (2), 51-69. https://doi.org/10.7884/teke.51
Erdil, M. (2017). Türkçe okutmanlarının yabancı öğrencilerin türkçe yazma becerisine karşı öznel algıları. Turkish Studies, 12 (28), 281-306. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies
Erdil, M. (2018). Türkiye Cumhuriyeti Yükseköğretim Kuruluna Bağlı 209 üniversitede yabancılara Türkçe öğretimi, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(60), 93-112. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2018.2764
Hancock, R. D. ve Algozzine, B. (2006). Doing case study research. Teachers College Press.
Hengirmen, M. (1993). Yabancı dil öğretim yöntemleri ve TÖMER yöntemi. Engin Yayınevi.
İkiel, A. (2019). Yabancılara Türkçe öğretim merkezleri için akreditasyon standart önerileri. (Tez No: 585764). [Yüksek Lisans, Sakarya Üniversitesi]. Ulusal Tez Merkezi.
İşcan, A. (2020). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminin sorunlarına ilişkin bir değerlendirme. Aydın Tömer Dil Dergisi, 5(1), 119-138. https://doi.org/10.17932/IAU.TOMER.2016.019/tomer_v05i1005
Kara, M. (2010). Gazi Üniversitesi Tömer öğrencilerinin Türkçe öğrenirken karşılaştıkları sorunlar ve bunların çözümüne yönelik öneriler. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 8(3), 661-696.
Karababa, Z. C. (2009). Yabancı dil olarak Türkçenin öğretimi ve karşılaşılan sorunlar. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 42(2), 265-277.
Kardaş, M.N. ve Koç, R. (2019). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde karşılaşılan başlıca sorunlar. M. N. Kardaş (Ed.), Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi içinde (s. 343-363). Pegem Akademi Yayınları.
Kardoğan, M., & Kardaş, M. N. (2023). Türkiye’de Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi alanında yayımlanan makalelerin eğilimleri üzerine bir inceleme. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(1), 1-12. https://doi.org/10.53586/susbid.1218745
Kardaş, M. N. ve Kaya, M. (2019). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminin tarihçesi. M. N. Kardaş (Ed.), Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi içinde (s. 1-26). Pegem Akademi Yayınları. https://doi.org/10.14527/9786257052979.01.
Korkmaz, E. (2018). Yabancılara Türkçe öğretiminde yaşanan bazı sorunlar ve çözüm önerileri. KSÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 15 (1), 89-104.
Moralı, G. (2018). Suriyeli mülteci çocuklara Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde karşılaşılan sorunlar. OPUS International Journal of Society Researches, 8(15), 1426-1449. https://doi.org/10.26466/opus.443945
Mutlu, H. H. ve Gümüş, E. (2021). Akademik çalışmalara göre yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde karşılaşılan güncel sorunlar. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 13 (25), 829-853. https://doi.org/10.38155/ksbd.884902
Nonkukhetkhong, K., Baldauf Jr, R. B., & Moni, K. (2006). Learner centeredness in teaching English as a foreign language: Teachers' voices. 26 Thai TESOL International Conference, Chiang Mai, Thailand.
Nurlu, M., & Kutlu, A. (2015). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde temel seviye A1 yazma sorunları: Afganistan örneği. Kara Harp Okulu Bilim Dergisi, 25(2), 67-87.
Okatan, H. İ. (2012). Polis Akademisi Güvenlik Bilimleri Fakültesinde okuyan yabancı uyruklu öğrencilerin Türkçe öğrenme sorunları. Polis Bilimleri Dergisi, 14(4), 79-112.
Özkan, N. (2007). Türk dilinin yurtları. Akçağ Yayınları.
Sadllah Al-Mashhadanı, T. K. (2018). Yabancı uyruklu öğrencilerin Türkçe öğrenim sürecinde karşılaşmış oldukları sorunların değerlendirilmesi (Ersem Tömer Örneği). (Tez No: 490558). [Yüksek Lisans, Erciyes Üniversitesi]. Ulusal Tez Merkezi.
Şengül, K. (2014). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde alfabe sorunu. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 3(1), 325-339. https://doi.org/10.7884/teke.245
Tok, A. (2015). Divan-ı Lügati’t Türk’te yer alan yabancılara Türkçe öğretimi unsurları. (Tez No: 463403). [Yüksek Lisans, Başkent Üniversitesi]. Ulusal Tez Merkezi.
Yağcı, G. (2017). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri: Belarus örneği. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı-Belleten, 65(1), 191-199.
Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türkçe Eğitimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Hazal Çeşit
0000-0003-2926-6438
Türkiye

Mustafa Kaya ^*
0000-0003-4755-4994
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

25 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

29 Temmuz 2024

Kabul Tarihi

24 Ekim 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 9 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.47479/ihead.1524390

IZ

https://izlik.org/JA96NZ45GT

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Çeşit, H., & Kaya, M. (2024). Türkçe Öğretim Merkezleri Öğretim Elemanlarının Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Karşılaştıkları Sorunlar. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, 9(2), 169-185. https://doi.org/10.47479/ihead.1524390