ÖĞRENCİLERİN ORTAOKUL ÖĞRENİMLERİ SÜRECİNDE OKULA, FEN BİLİMLERİ ÖĞRETMENİNE VE DERSİNE YÖNELİK ALGILARI İLE FEN BAŞARISI ARASINDAKİ İLİŞKİ

The purpose of this research is to determine the relationship between the perceptions of students towards school, science teacher and science class and science achievement during their middle school education. Therefore, this study intends to present results of the change in the views of students by analyzing TIMSS studies, which were attended by the same age group students both in 2011 (fourth grade level) and in 2015 (eighth grade level). In this study, a descriptive research is used, which is one of the quantitative research approaches, has been adopted. The sample consisted of 6.079 8th grade students who participated in TIMSS 2011 and 7479 4th grade students who participated in TIMSS 2015. The SPSS 24 packet program was used in the processing of data analyses. According to the results,  while 4th grade students’ thinking of “they did not have to study science”, “they learn many interesting things in science”, and “they are interested in what my teacher says in science lessons” are have  a positive and medium effect size on their science achievement, 8th grade students’ thinking of “science is more difficult for me than for many of my classmates” has a negative and large effect size their science achievement. While 4th and 8th grade students’ thinking of “they learn quickly science subjects” has a positive and medium effect size on their science achievement, both fourth and eighth grade students’ thinking of “science is harder for me than any other subject” has a negative and medium effect size on their science achievement. It is seen that students' interest and attitudes towards school and science class have an impact on science achievement. Moreover, it is found that the academic development of students, as well as, the positive development of the emotional characteristics of students, such as trust and love, and the improvement of the quality of the values education are important for science achievement. On the other hand, it is concluded that the attitude and approaches of the teacher towards the student have an effect on the students' science achievement. For this reason, the quality of courses and seminars related to student psychology should be improved in teacher education (both pre-service and in-service training) system.

Bu çalışmanın amacı aynı yaş grubu öğrencilerinin ortaokul öğrenimleri süresince okul, fen bilimleri öğretmeni ve fen dersine yönelik öğrencilerin algıları ile fen başarısı arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Bu nedenle aynı yaş grubu öğrencilerinin hem 2011 yılında hem de 2015 yılında katıldıkları TIMSS araştırmalarında okul, fen bilimleri öğretmeni ve fen dersi ile ilgili aynı sorulara verdikleri cevapları arasındaki değişimin fen başarısı üzerindeki etkisi ortaya konmaya çalışılmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden bir tanesi olan betimsel araştırma modeli kullanılmıştır. Örnekleme, TIMMS araştırmasına 2011 yılında katılan 7479 dördüncü sınıf öğrencileri ile 2015 yılında katılan 6079 sekizinci sınıf öğrencileri dâhil edilmiştir. Verilerin analizini gerçekleştirme sürecinde SPSS 24 paket programı kullanılmıştır. Sonuçlara göre, ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin fen bilimleri dersine çalışmak zorunda olmadığını, ilginç şeyler öğrendiğini ve öğretmenin ilginç şeyler öğreteceğini düşünmesinin/hissetmesinin fen bilimleri başarısına orta düzeyde ve olumlu etkiye sahiptir. Ortaokul sekizinci sınıf öğrencilerinin ise fen dersinin sınıf arkadaşlarına kıyasla daha zor olduğunu düşünmesinin yüksek düzeyde ve olumsuz yönde fen başarısına etki ettiği görülmektedir. Dördüncü ve sekizinci sınıf öğrencilerinin fen konularını hızlı bir şekilde öğrendiğini düşünmelerinin fen başarısına etkisinin orta düzeyde ve olumlu etki ettiği görülürken; fen dersinin diğer derslere oranla daha zor olduğunu düşünen 4. ve 8. sınıf öğrencilerin fen başarıları üzerinde orta düzeyde ve negatif etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin okula ve fen dersine yönelik ilgi ve tutumların fen başarısı üzerinde etkisi olduğu görülmektedir. Okullarda öğrencilerin akademik gelişimlerinin yanı sıra güven ve sevgi gibi duygusal özelliklerin pozitif olarak geliştirilmesi, değerler eğitiminin niteliğinin arttırılması, fen başarısı için önemli olduğu sonucunu ortaya çıkarmaktadır. Diğer yandan öğretmenin öğrenciye yönelik tutumu ve yaklaşımlarının da öğrencinin fen başarısı ile ilişkisi olduğu sonucuna ulaşılması öğretmen eğitiminde öğrenci psikolojisi ile ilgili derslerin ve seminerlerin niteliğinin artırılması gerekliliğini ortaya koymaktadır.